PRVO ZDANJE GRADSKE UPRAVE U NOVOM SADU

Petrovaradinski Šanac je februara 1748. godine otkupljenom privilegijom postao “slobodan kraljevski grad”, dobio svoju samoupravu i ime Novi Sad. Čim se organizovala prva gradska uprava trebalo je naći odgovarajuću kuću sa potrebnim prostorijama za činovničke kancelarije. U to vreme, u gradu nije bio baš veliki izbor takvih kuća, te je prva gradska kuća upravo bila smeštena u staru erarsku tj. komorsku kuću koja se nalazila, otprilike, na zemljištu gde je danas raskrsnica Bulevara Mihajla Pupina sa ulicama Kralja Aleksandra i Železničkom ili na prostoru današnje Glavne pošte.
Tu je bila prva novosadska “gradska kuća”.


“Magistrat”, kako se onda nazivala gradska uprava, nije dugo ostao u toj komorskoj kući koja je bila i stara i nepodesna za tako važnu ustanovu. Smatralo se da “varoška kuća” ne treba tu da ostane, na “kraju varoši”, a sem toga, pored nje je bila jevrejska bogomolja i iza nje se prostirala baruština “mali liman”.


Ipak se do nove Gradske kuće došlo tek posle tri decenije, kada je Petar Ferenci, kasap i bogati trgovac stokom, izdao gradskoj upravi pod zakup (kiriju), svoju veliku jednospratnicu koja se nalazila na uglu glavnog gradskog trga i Glavne ulice (gde je sada levo krilo Gradske kuće).


Međutim, postojao je još jedan razlog za preseljenje Magistrata u novu kuću. Trebalo je, naime, ono zemljište gde je bila komorska kuća ustupiti doseljenim Jermenima za zidanje njihove crkve i parohijskog doma, ukloniti odande jevrejsku bogomolju i parcelisati preostalo zemljište. U državi i eri verske netrpeljivosti nije ni novosadskom Magistratu bilo teško da desetak jevrejskih porodica prinudno preseli u Jevrejsku ulicu (sada sam početak Futoške, prostor od Pozorišnog trga do Pap Pavla i Poštanske ulice), a za jevrejsku bogomolju odredi zemljište “na kraju varoši”, u tadašnju Osečku ulicu (mesto gde je sada jevrejska Sinagoga).

 

Zoran Knežev
Hroničar i publicista

betanija isključenje vode novorođenčad novosađani klinika za ginekologiju i akušerstvo javno komunalno preduzeće vodovod i kanalizacija Kać raspored sahrana novi sad Elektrodistribucija Novi Sad Hitna pomoć novosadsko porodilište bez struje JGSP "Novi Sad" Vreme u Novom Sadu isključenja struje sahrane vremenska prognoza novi sad jkp lisje servisne informacije novi sad servisne informacije JKP Vodovod i kanalizacija Republički hidrometeorološki zavod Vreme u Srbiji bez vode štrand raspored sahrana i ispraćaja Isključenje struje elektrovojvodina RHMZ bebe