PRVO ZDANJE GRADSKE UPRAVE U NOVOM SADU

Petrovaradinski Šanac je februara 1748. godine otkupljenom privilegijom postao “slobodan kraljevski grad”, dobio svoju samoupravu i ime Novi Sad. Čim se organizovala prva gradska uprava trebalo je naći odgovarajuću kuću sa potrebnim prostorijama za činovničke kancelarije. U to vreme, u gradu nije bio baš veliki izbor takvih kuća, te je prva gradska kuća upravo bila smeštena u staru erarsku tj. komorsku kuću koja se nalazila, otprilike, na zemljištu gde je danas raskrsnica Bulevara Mihajla Pupina sa ulicama Kralja Aleksandra i Železničkom ili na prostoru današnje Glavne pošte.
Tu je bila prva novosadska “gradska kuća”.


“Magistrat”, kako se onda nazivala gradska uprava, nije dugo ostao u toj komorskoj kući koja je bila i stara i nepodesna za tako važnu ustanovu. Smatralo se da “varoška kuća” ne treba tu da ostane, na “kraju varoši”, a sem toga, pored nje je bila jevrejska bogomolja i iza nje se prostirala baruština “mali liman”.


Ipak se do nove Gradske kuće došlo tek posle tri decenije, kada je Petar Ferenci, kasap i bogati trgovac stokom, izdao gradskoj upravi pod zakup (kiriju), svoju veliku jednospratnicu koja se nalazila na uglu glavnog gradskog trga i Glavne ulice (gde je sada levo krilo Gradske kuće).


Međutim, postojao je još jedan razlog za preseljenje Magistrata u novu kuću. Trebalo je, naime, ono zemljište gde je bila komorska kuća ustupiti doseljenim Jermenima za zidanje njihove crkve i parohijskog doma, ukloniti odande jevrejsku bogomolju i parcelisati preostalo zemljište. U državi i eri verske netrpeljivosti nije ni novosadskom Magistratu bilo teško da desetak jevrejskih porodica prinudno preseli u Jevrejsku ulicu (sada sam početak Futoške, prostor od Pozorišnog trga do Pap Pavla i Poštanske ulice), a za jevrejsku bogomolju odredi zemljište “na kraju varoši”, u tadašnju Osečku ulicu (mesto gde je sada jevrejska Sinagoga).

 

Zoran Knežev
Hroničar i publicista

Vreme u Novom Sadu bez vode bez struje bebe raspored sahrana novi sad sahrane novi sad dnevni horoskop klinika za ginekologiju i akušerstvo isključenja struje betanija horoskopski znaci JKP Vodovod i kanalizacija novosadsko porodilište Isključenje struje vremenska prognoza novi sad novosađani gradonačelnik Novog Sada Miloš Vučević servisne informacije novi sad policija crna hronika novorođenčad horoskop Republički hidrometeorološki zavod jkp lisje mup novi sad raspored sahrana i ispraćaja RHMZ sremski karlovci isključenje vode novosadska policija