Sofristicirani izraelski program za prisluškivanje “Predator” korišćen je i u Srbiji, pokazala je istraga koju je sproveo američki “Njujork tajms”. Kako je otkriveno, ovaj špijunski softver korišćen je u najmanje 14 zemalja u kojima uglavnom vladaju represivni i autoritarni režimi, ali koristile su ga i vlade najrazvijenijih država sveta, uključujući i Sjedinjene Američke Države.

Istraga “Njujork Tajmsa” zasnovana je na pregledu hiljada stranica dokumenata, uključujući zapečaćene sudske dokumente sa Kipra, poverljiva parlamentarna svedočenja u Grčkoj i tajnu istragu izraelske vojne policije, kao i intervjue sa više od dvadesetak zvaničnika, izvršitelja i žrtava hakovanja u pet zemalja.

Utvrđeno je da je pored Srbije, “Predator” koršćen i u Jermeniji, Egiptu, Grčkoj, Indoneziji, Madagaskaru, Omanu, Saudijskoj Arabiji, Kolumbiji, Obali Slonovače, Vijetnamu, Filipinima i Nemačkoj. Američki list, međutim, nije objavio detalje kada je u pitanju prisluškivanje “Predatorom” u Srbiji.

“Predator” je softver čija je primarna upotreba razotkrivanje narko mreže i terorističkih grupa, ali neretko se koristi i za špijuniranje političkih protivnika i novinara. Slično “Pegazu”, špijunskom programu koji je razvila izraelska kompanija NSO grupa, ovaj program krade podatke sa android telefona, ali i sa ajfona. Takođe, ima pristup šifrovanim porukama na aplikacijama poput Vocapa (WhatsApp) i može da aktivira kameru i mikrofon telefona.

“Predator” zahteva od korisnika, odnosno mete, da klikne na vezu (link) kako bi zarazio telefon, dok “Pegaz” inficira softvere pametnih telefona bez bez ikakve akcije od strane korisnika telefona. Kada se uređaj zarazi ovim malverom, “Predator” ima slične mogućnosti “njuškanja” kao “Pegaz”.

“Predator” je osmislio Tal Dilijan, bivši general izraelske vojne obaveštajne službe koji se povukao iz Izraelskih odbrambenih snaga 2003. godine nakon sumnji da je bio umešan u zloupotrebu finansijskih sredstava. Dilijan se tada preseilo na Kipar, EU državu koja je poslednjih godina postala omiljena destinacija za stručnjake za sajber obaveštajnu bezbednost i otvaranje filijala kompanija za nadzor. Nakon godina nakon dolaska na ostrvo, kiparske vlasti su poslale zahtev za Dilijanovo hapšenje preko Interpola. Na kraju, njegovi advokati su uspeli da se nagode da plati kaznu od milion evra i ode iz zemlje.

Sledeća destinacija za Dilijana bila je Atina, gde je 2020. godine osnovao kompaniju “Inteleksa” preko koje je nudio zainteresovanim zemljama svoj novi špijunski proizvod . špijunski softver “Predator”.

Ceo tekst pročitajte na sajtu NOVA.